Weekbladpers te Sint-Truiden

Reeds op 5 juni 1789 verscheen bij drukker J. Michel van Sint-Truiden Den spectateur universeel of Nederlandschen bladschrijver.

De Truienaar, Weekblad voor de stad en het kanton Sint-Truiden verscheen van 1840 tot 1845 en van januari 1890 tot 13 juni 1914 bij uitgever - drukker J. Van West-Rausch. Op zondag 19 januari 1896 werd de krantentitel De Vrije Burger, om op 2 juli 1904 als De Nieuwe Truienaar te verschijnen en tenslotte vanaf 26 november 1907 opnieuw De Truienaar. Het is een uitgesproken liberaal, progressief gezind blad en bevat anti-godsdienstig proza. In de editie van 27 januari 1912 wordt als motto opgegeven: "Voor burger, landbouwer en werkman. Verdraagzaamheid en vrijheid. De burgemeester op het gemeentehuis. De pastoor in de kerk".

Van het weekblad De Haspengouwer, een nieuws- en aankondigingsblad, verscheen het eerste nummer op 4 januari 1845 en de titel zou voor 1855 reeds opgehouden zijn. Er is tot op heden geen bewaard exemplaar bekend. Uitgever was Vanwest-Pluymers; in 1845 werd G.J.J. Vanwest, zoon van de uitgever / drukker, als redacteur vermeld.

Vanaf eind 1848 of begin 1849 zou ook Bode van Sint-Truiden wekelijks zijn verschenen, doch van deze titel weten we vrijwel niets, het zou een eerder conservatieve krant geweest zijn.

Eveneens eind 1848 of begin 1849 zag De waerheidsvriend, nieuws- en aenkondigingsblad het licht. Deze krant verscheen wekelijks, drukker was Joachims-Claes te Sint-Truiden en had een democratische strekking.

Op 7 januari 1849 verscheen de eerste editie van De eendragt der provincie Limburg. Ook dit weekblad was een uitgave van drukker Joachims-Claes, Grote Markt 54, Sint-Truiden. Het is niet uitgesloten dat De eendragt een voortzetting was van De waerheidsvriend, de strekking en drukker / uitgever waren immers dezelfde.

Tenslotte verscheen eveneens in 1849 het eerste nummer van De vrede, Limburgsch dagblad, en wel op 1 juli 1849. Deze krant verscheen tweemaal per week, op zondag en donderdag; werd gedrukt door drukker L. Horta (zonder adres) en redacteur was A. Bartholomeus, Luikerstraat 96 te Sint-Truiden, waar ook het adres van het bureau gevestigd was. De strekking van deze krant was wellicht gematigd liberaal en vlaamsgezind.

Geen enkel van de eerder vermelde titels bestond nog omstreeks 1857.

Op 15 januari 1859 verscheen het eerste nummer van De Hoop, Nieuws- en aenkondigingsblad. Het blad verscheen tot in oktober 1862, aanvankelijk eenmaal per week op zaterdag, maar vanaf 8 juni 1859 verscheen ook op woensdag een half blad, zodat het in werkelijkheid twee maal per week verscheen. Uitgevers en drukkers waren de kinderen Milis, Sint-Truiden (zonder adres).De redactie was aanvankelijk in handen van een comité, waaraan zeer waarschijnlijk de stichting dient te worden toegeschreven. Drie geestelijken maakten er deel van uit: J. Stordeur, leeraar aan de normaalschool, J.H.P. Craeybeckx en J.T.A. Sneyers, leeraars aan het college. De overplaatsing van Stordeur naar Hoei, begin oktober, bracht een herschikking in de redactie op gang. Hoewel een artikel in de krant van 19 oktober 1859 werd ondertekend door Hubertus Milis, redacteur, uitgever en drukker, vermelde de titelbladzijde sedert 31 december 1859 Hubertus De Cocq als redacteur. Onder de titel "Leest en oordeelt" schreef hij in de editie van 31 december 1859 het volgende: "Hasselt telt omtrent 10.000 inwoners, en geeft drie dagbladen uit: den Constitutionnel, den Onafhankelijke en het Nieuwsblad. Tongeren bevat omtrent 9.000 inwoners en heeft insgelijks een aantal dagbladen: den Courier du Limbourg, den Postryder, den Limburger, de Vedette en het Tongerschblad. En Sint-Truiden, dat bij de 14.000 inwoners opgeeft… zou alleen in Limburg zyne gezindheid sprakeloos verkroppen, om naar dagbladen van Hasselt, van Tongeren of van elders, zyne politieke denk- en handelswijze onbezorgd en vervallen in te rigten!..." Vanaf de editie van woensdag 16 januari 1861 vermeldt de titelbladzijde kinderen Milis, Diestersche straat als redactie. Dit hield verband met een nieuwe krantentitel die in 1861 te Sint-Truiden verscheen.

Op 26 januari 1861 verscheen Het Regt, nieuws- en aankondigingsblad op woensdag en zaterdag. Eigenaar, uitgever en redacteur was Hubertus De Cocq, vanaf 29 maart 1860 Decocq-Creten. Het is een katholiek opinieblad, anti-liberaal en vlaamsgezind. De laatste editie van Het Regt verscheen op 24.12.1870.

Op 9 november 1862 verscheen de eerste editie van De waarheidsvriend, weekblad voor algemene belangen, grondwet, landbouw, koophandel, nijverheid, moedertaal. Uitgever en drukker was Vanwest-Rausch, Sint-Truiden. Gesticht als gematigd katholiek weekblad, positioneerde deze titel zich vanaf 1865 als onpartijdig volksblad, om tenslotte vanaf eind 1865 tot de laatste editie van 24.12.1870 als neutraal opinieblad verspreid te worden.

Op 3 januari 1863 verschijnt de zaterdagkrant Het vrije blad. Bode van Limburg. Eigenaar, drukker en uitgever is A. Schoofs, Sint-Truiden. Dit was een katholiek opinieblad, hevig anti-liberaal en vlaamsgezind. Redacteur is E. Schoofs. Deze krant zal drie jaargangen blijven bestaan.

Vanaf 1866 verscheen Annoncenblad, Annoncenblad der provincie Limburg als zondagskrant, bij drukker / uitgever J. Vanwest-Rausch, Grote Markt 22. Vanaf de editie van 21 augustus 1871 wordt de ondertitel Annoncenblad van Limburg.

Op 5 november 1871 verscheen de eerste editie van Gazette van Sint-Truiden, Orgaan van de Katholieke Associatie en Cerkel. Dit weekblad verscheen op zondag, vanaf 20 juli 1895 op zaterdag, uitgever - drukker was Schouberechts - Van West, vanaf 25 augustus 1894 Van West - Dubois. Onder het motto "katholiek, volks- en vlaamsgezind" was het een katholiek partijblad.

Van 23 december 1888 tot 1891 verscheen bij uitgever - drukker G. Moreau - Schoubrechts het weekblad De Schildwacht als katholiek opinieblad met een anti-socialistische strekking.

Van De Tram verscheen het eerste nummer op 24 juni 1893 en de laatste editie op 30 december 1967. Stichter - eigenaar - uitgever en drukker was J. Leenen. Dit weekblad positioneerde zich als katholiek opinie- en informatieblad, met paternalistische inslag, voor de truiense arbeider. Van 16 december 1905 tot het uitbreken van W.O.I verscheen het blad onder de titel De stem van Haspengouw, doch bij het hervatten van de publicatie op 14 december 1918 werd opnieuw voor De Tram gekozen. Belangrijke medewerkers waren E. Gilissen, H. Prijs en R. Ulens. Deze titel begon als uitgesproken werkmansblad en noemde zich christen-democratisch. Vanaf 1900 werd het een nieuwsblad voor de burger, boer en werkman. Het lokale ruimde plaats voor binnen- en buitenlandse informatie. De opinieartikels richtten zich tegen de liberalen en socialisten.

1922 was de eerste jaargang van Ons Vaandel, voor godsdienst, vaderland en volk. Drukker - uitgever van dit weekblad was Louis Wauters, Statiestraat 25, drukkerij Hesbania. Het was een katholiek opinie- en informatieblad. Het is niet duidelijk wanneer de publicatie ophield te verschijnen.

Van 1934 tot 1938 verscheen bij drukkerij E. en J. Degeneffe op de Grote Markt het zaterdagblad Sint-Truidens weekblad als katholiek opinie en informatieblad.

Dit overzicht van de Sint-Truidense weekbladpers is voorlopig. Aanvullingen en correcties zijn uiteraard meer dan welkom.

© 2017 Stadsarchief Sint-Truiden. Alle rechten voorbehouden.
Co-financiering van de Vlaamse Gemeenschap via Erfgoedcel Sint-Truiden